۲۰:۲۰ - ۱۸ آبان ۱۴۰۵آنلاین
سالبوتامول
سالبوتامول یک داروی گشادکننده‌ی برونش است که به‌سرعت راه‌های تنفسی را باز می‌کند و عمدتاً برای درمان و کنترل علائم آسم، بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD)، و دیگر بیماری‌های تنفسی تجویز می‌شود.
پزشکان مرتبط
تخصص‌های مرتبط4
بیماری‌های مرتبط2
بر اساس گروه درمانی1
- مواد مؤثره
- Salbutamol sulfate فرمول شیمیایی: C13H21NO3 ترکیبات کمکی در اسپری: پروپلانت HFA، اتانول
- شکل دارویی
- اسپری تنفسی (Inhaler) محلول برای نبولایزر قرص شربت آمپول تزریقی (در موارد خاص)
- وضعیت تجویز
- نسخه لازم است
- توضیحات
- سالبوتامول یک داروی محرک گیرنده‌های بتا-۲ آدرنرژیک است که به طور مستقیم بر عضلات صاف مجاری تنفسی اثر می‌گذارد و باعث اتساع برونش‌ها (گشاد شدن راه‌های هوایی) می‌شود. این دارو بیشتر در درمان حملات حاد آسم، برونکواسپاسم ناشی از ورزش یا آلرژن‌ها، و سایر شرایطی که با تنگی نفس همراه هستند، استفاده می‌شود. مکانیسم اثر: سالبوتامول با تحریک گیرنده‌های β2 در عضلات صاف راه‌های هوایی، تولید cAMP را افزایش می‌دهد. این امر به ریلکس شدن عضلات صاف برونشی و گشاد شدن سریع راه‌های تنفسی منجر می‌شود. شروع اثر اسپری‌های سالبوتامول معمولاً طی 5 دقیقه است و تا 4 تا 6 ساعت دوام دارد. موارد مصرف: حمله حاد آسم برونکواسپاسم در COPD پیشگیری از تنگی نفس ناشی از ورزش به‌عنوان داروی کمک‌درمانی در پنومونی یا بیماری‌های انسدادی در برخی مواقع در هایپرکالمی (کاهش موقت پتاسیم سرم) مزایا: شروع اثر سریع مناسب برای حملات حاد قابل استفاده در سنین مختلف قابل ترکیب با کورتیکواستروئیدهای استنشاقی (ICS) فرمول‌های دارویی رایج: اسپری استنشاقی Ventolin HFA محلول‌های نبولایزر مثل Nebusal قرص خوراکی یا شربت در کودکان
هشدار‌ها
- اخطار
- مصرف بیش از حد می‌تواند باعث آریتمی قلبی و اختلال الکترولیتی شود مصرف مداوم بدون درمان ضدالتهابی می‌تواند آسم را تشدید کند ایجاد وابستگی روانی در برخی بیماران
- عوارض جانبی
- شایع: لرزش دست، تپش قلب، سردرد نادر: اضطراب، گرفتگی عضلانی، افزایش قند خون در دوزهای بالا: تاکی‌کاردی، بی‌قراری شدید
- هشدار بارداری
- در دسته C بارداری (FDA) در شرایط خاص مانند آسم شدید بارداری استفاده می‌شود نیازمند ارزیابی پزشک است
- هشدار دوران شیردهی
- مقدار اندکی وارد شیر مادر می‌شود به‌طور کلی بی‌خطر تلقی می‌شود ولی نیاز به مشاوره پزشکی دارد
- هشدار درباره الکل
- تداخل مستقیم ندارد، اما الکل ممکن است ضربان قلب را افزایش داده و عوارض قلبی-عروقی سالبوتامول را تشدید کند پرهیز یا احتیاط توصیه می‌شود
- هشدار غذایی
- مصرف کافئین (قهوه، چای) ممکن است لرزش و تپش قلب را تشدید کند از مصرف بیش از حد پتاسیم پرهیز شود (دارو می‌تواند پتاسیم خون را کاهش دهد)
- مصرف بیش از حد
- علائم: تاکی‌کاردی، هیپوکالمی، افزایش فشار خون، درد قفسه سینه درمان: علامتی، استفاده از بتابلوکر با احتیاط تحت نظر پزشک
مصرف دارو را بدون مشورت پزشک یا داروساز شروع یا قطع نکنید. اگر واکنش شدید (مانند تنگی نفس یا تورم صورت و لب‌ها) دارید یا بیش از اندازه مصرف کرده‌اید، فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.
- روش مصرف
- اصلی: استنشاقی (تنفسی) خوراکی (قرص، شربت) تزریقی (در شرایط خاص)
- اطلاعات تجویز
- معمولاً داروی نسخه‌ای است در برخی کشورها به‌عنوان داروی بدون نسخه نیز در دسترس است
- فارماکولوژی بالینی
- نیمه‌عمر: حدود 3 تا 6 ساعت شروع اثر: 5 دقیقه (استنشاقی) دفع: کلیوی متابولیسم: کبدی جزئی