۲۰:۱۹ - ۱۸ آبان ۱۴۰۵آنلاین
فلودارابین
فلودارابین یک داروی ضدسرطان از گروه آنتی‌متابولیت‌هاست که عمدتاً برای درمان لوسمی لنفوسیتی مزمن (CLL) و برخی لنفوم‌های غیرهوچکینی استفاده می‌شود. این دارو با اختلال در ساخت DNA، تکثیر سلول‌های بدخیم را متوقف می‌کند.
پزشکان مرتبط
تخصص‌های مرتبط1
بیماری‌های مرتبط1
بر اساس گروه درمانی1
- مواد مؤثره
- Fludarabine phosphate (ماده مؤثره) مانیتول سدیم هیدروکساید (برای تنظیم pH) آب برای تزریق
- شکل دارویی
- محلول تزریقی قرص خوراکی (در برخی کشورها)
- وضعیت تجویز
- نسخه لازم است
- توضیحات
- فلودارابین یک آنالوگ پورین است که از طریق مهار آنزیم‌های حیاتی در مسیر سنتز DNA عمل می‌کند. این دارو ساختار شیمیایی‌ای مشابه با آدنین دارد، ولی پس از فسفریلاسیون درون‌سلولی به شکل فعال آن یعنی 2-fluoro-ara-ATP تبدیل می‌شود. این متابولیت فعال به آنزیم‌های DNA polymerase، ribonucleotide reductase، و DNA primase متصل شده و آن‌ها را مهار می‌کند. فلودارابین اغلب در درمان لوسمی لنفوسیتی مزمن (CLL)، لنفوم فولیکولار مقاوم به درمان، و در برخی موارد پیوند سلول‌های بنیادی استفاده می‌شود. گاهی نیز در درمان بیماری‌های خودایمنی شدید یا مقاومت به سایر داروهای شیمی‌درمانی به کار می‌رود. از آنجا که این دارو می‌تواند باعث سرکوب شدید سیستم ایمنی شود، بیماران تحت درمان با فلودارابین در معرض خطر بالای عفونت‌های شدید، از جمله عفونت‌های فرصت‌طلب مانند پنوموسیستیس جیرووسی قرار دارند. در نتیجه، مصرف داروهای ضدعفونت پیشگیرانه مانند کوتریموکسازول در بسیاری از موارد توصیه می‌شود. فلودارابین عمدتاً از طریق کلیه دفع می‌شود؛ بنابراین در بیماران با نارسایی کلیوی، تنظیم دوز الزامی است. همچنین به دلیل خطر عوارض عصبی در دوزهای بالا، رعایت دقیق دوز درمانی حیاتی است.
هشدار‌ها
- اخطار
- سرکوب شدید و طولانی‌مدت سیستم ایمنی عفونت‌های خطرناک مانند PCP، CMV، HSV عوارض عصبی ماندگار در مصرف بیش‌ازحد نارسایی کلیوی در بیماران با زمینه بیماری احتمال ابتلا به سرطان‌های ثانویه در بلندمدت
- عوارض جانبی
- نوتروپنی، ترومبوسیتوپنی، آنمی عفونت‌های شدید و فرصت‌طلب تب، خستگی تهوع، استفراغ اسهال اختلالات عصبی (در دوزهای بالا: انسفالوپاتی، خواب‌آلودگی، تشنج) زخم دهان واکنش‌های حساسیتی افزایش آنزیم‌های کبدی سرکوب ایمنی شدید و طولانی‌مدت
- هشدار بارداری
- طبقه‌بندی FDA: گروه D خطر ناهنجاری‌های مادرزادی، سقط، سمیت جنینی منع مصرف در دوران بارداری نیاز به استفاده از روش‌های جلوگیری مطمئن از بارداری حین و تا ۶ ماه پس از پایان درمان
- هشدار دوران شیردهی
- ترشح احتمالی در شیر مادر خطر سرکوب سیستم ایمنی نوزاد منع مصرف در دوران شیردهی
- هشدار درباره الکل
- افزایش فشار بر کبد و کلیه تشدید عوارض گوارشی و عصبی احتمال اختلال در ایمنی بدن توصیه به پرهیز کامل از مصرف الکل
- هشدار غذایی
- مصرف مایعات فراوان برای کمک به دفع دارو از کلیه پرهیز از غذاهای تحریک‌کننده معده در هنگام تهوع در صورت مصرف خوراکی، پرهیز از مصرف همزمان با غذاهای پرچرب توصیه به مصرف غذاهای سبک و سرشار از مواد مغذی برای تقویت ایمنی
- مصرف بیش از حد
- علائم: انسفالوپاتی شدید سرکوب شدید مغز استخوان عفونت‌های شدید خواب‌آلودگی، تشنج، کما درمان: قطع فوری دارو درمان حمایتی انتقال خون یا پلاکت در صورت نیاز دیالیز در برخی موارد خاص بستری در بخش مراقبت ویژه
مصرف دارو را بدون مشورت پزشک یا داروساز شروع یا قطع نکنید. اگر واکنش شدید (مانند تنگی نفس یا تورم صورت و لب‌ها) دارید یا بیش از اندازه مصرف کرده‌اید، فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.
- روش مصرف
- تزریق وریدی خوراکی (در برخی کشورها با فرم قرص)
- اطلاعات تجویز
- فقط با نسخه پزشک متخصص انکولوژی نیاز به آزمایش‌های منظم CBC، کراتینین، آنزیم‌های کبدی بررسی ایمنی قبل از شروع درمان (از نظر عفونت‌های نهفته مانند HBV)
- فارماکولوژی بالینی
- دسته دارویی: آنتی‌متابولیت پورینی مکانیسم اثر: مهار سنتز DNA و القای مرگ سلولی متابولیسم: فسفریلاسیون درون‌سلولی نیمه‌عمر: حدود ۱۰ ساعت دفع: کلیوی عبور از سد خونی-مغزی: محدود، اما در دوز بالا ممکن است وارد CNS شود